مشهد را شايد بتوان قطب اپتومتري كشور ناميد

مشهد را شايد بتوان قطب اپتومتري كشور ناميد تجمع اين همه اپتومتريست در هيچ كجاي ديگر كشور يافت نمي شود علاوه براين وجود يك دوره دانشگاهي اپتومتري و وجود حداقل چهار دكتراي اپتومتري در اين شهر باعث تقويت اين باور مي شود ولي آيا چگونه است كه با وجود اينهمه همكار در اين شهر هيچ كدام از آنها نقشي در اپتومتري ايران ندارند حتي هيچ كامنتي هم از مشهد گذاشته نمي شود براستي علت چيست حتي دوست عزيزي كه مي گويد ( محمود ) هر دوسه روز يكبار اپتومتري ايران را مي خواند نيز تا بحال يكبار هم كامنتي نگذاشته ؟ چرا؟

نسل دوم لنزهای طبی
لنزهای مدل Muller و Saemisch همگی از جنس شيشه و بسیار شکننده بودند و در بسياری از موارد باعث خراشيدگی قرنيه و عفونتهای شديد چشم می شدند. در سال 1936 (1315 هجری ) با اختراع شدن نوعی پلاستيک بنام Polymethyl methacrylate (PMMA) امکان نوآوری ديگری فراهم شد: William Feinbloom لنز اسکلرالی ساخت که مرکز آن از جنس شيشه و قسمت محيطی آن (که روی اسکلرا قرار می گرفت) از جنس پلاستیک PMMA بود. طولی نکشيد که لنزهای اسکلرال تمام PMMA ساخته شد. بدينترتيب نسل دوم لنزهای طبی در سال 1936 و از جنس PMMA ساخته شدند. جالب اينجاست که تا آنزمان کسی فکر نمی کرد که اگر لنز را اندازه قرنيه بسازند، لنز روی چشم معلق خواهد ماند و برای همین هم تمام لنزها بصورت اسکلرال ساخته می شدند و اولين بار در سال 1948، Tuohy که شغلش تراش لنز بود، بطور تصادفی قسمت اسکلرال یک لنز را خراب کرد و به فکر افتاد که لنز خراب شده را آنقدر کوچک کند که روی قرنیه جا شود. لبه های لنز را نیز تراشيد و صيقل داد و با کمال تعجب متوجه شد که لنز قرنیه ای که ساخته بود، روی چشم معلق می ماند. اين يافته تحول بزرگی را ایجاد کرد و نسل دوم لنزها نه تنها از ماده جديد، بلکه با شکل و طراحی بهتر به بازار عرضه شدند. حدس بزنيد نسل سوم لنزها از چه ماده ای ساخته شدند و چرا؟

کمي درباره تاریخچه لنزهای طبي
ایده ساخت لنزهای طبي را متعلق به لئوناردو داوينچی می دانند. وی برای مطالعه روی جريانهای آب رودخانه ای، نيمکره ای شيشه ای را روی صورت خود می گذاشت و با استفاده از آن زير آب را بررسی می کرد. اين موضوع مربوط به سال 1508 ميلادی است و در واقع آغاز علم کنتاکتولوژی به شمار می آید. در آغاز قرن نوزدهم، همين ايده توسط توماس يانگ و سپس رنه دکارت بيیشتر تکامل پيدا کرد و نهايتاً در اواخر دهه هشتاد قرن نوزدهم برای اولين بار لنز به مفهوم واقعی آن يعنی برای تصحيح ديد بکار گرفته شد و بدين ترتيب نسل اول عدسيهای تماسی خلق شد. اينکار توسط Adolf Eugene Fick چشم پزشک آلمانی شاغل درشهر زوريخ (امروزه واقع در سوئيس)، در سال 1888انجام شد. اين عدسیها از جنس شيشه و بزرگ بودند و تمام قسمتهای جلويی اسکلرا را می پوشاندند. بهمين علت انها را لنزهای اسکلرال یا صلبيه ای می ناميدند. در سال 1910 پزشکی بنام ساميش سفارش ساخت يک نمونه از اين لنزها را به برادران Muller ميدهد. در اين مورد بخصوص، هدف پوشاندن چشم فردی بوده که در اثر سوختگی پلک فوقانی يک چشم را از دست داده بود. اگر چه استفاده از اين لنز دردناک بود، برای جلوگيری از نابينايی در اثر خشک شدن چشم، بيمار دکتر ساميش به مدت 21 سال (تا آخر عمر خود) از اين نوع لنزها استفاده کرد، هر چند که برای تحمل درد ناشی از اين وسيله، چاره ای جز استفاده ار کوکائين موضعی نبود. بدينترتیب نسل اول لنزها به طور عملی در سال 1910 به کار گرفته شدند. در قسمت بعدی پيدايش نسلهای ديگر عدسيهای تماسی مورد بحث خواهد بود.

چند وقت پيش وزير بهداشت و درمان اعلام كردهفتاددر صد تجهيزات پزشكي در بيمارستانها بيكار مانده اند و از آنها استفاده نمي شود
.اين گفته مرا به ياد زماني انداخت كه در بدو استخدام در دانشگاه علوم پزشكي كرمان در بيمارستان خدادادمهرابي اين شهر براي تحويل وسايل مربوط به كارم به انبار رفته بودم در آنجا سه دستگاه آكبند بود كه هيچكس نمي دانست اين دستگاهها چيست و اصلابه چه كاري مي آيد از سر كنجكاوي يكي از دستگاههارا باز كردم و مشاهده كردم كه اين يك دستگاه گوياي تعيين V.A است بدين ترتيب كه معاينه شونده همانند يك دستگاه اتورفراكتومتر چانه خود را مقابل دستگاه قرار مي دهد با اين تفاوت كه جوي استيك يا همان اهرم دستگاه هم دردست خود بيمار است و بيمار با توجه فراميني كه با صداي يك خانم از دستگاه پخش مي شود جوي استيك را با توجه به آنچه كه در درون دستگاه مي بيند ( landolt C )به جهات مختلف حركت ميدهد ودر نهايت هم VA فرد پرينت شده و بيرون داده مي شود و البته كاملا بديهي است كه وجود چنين دستگاهي در هيچ كجا ضرورتي ندارد و جز يك بازيچه يا سرگرمي چيز ديگري نمي تواند باشد و تقريبا به همين دليل بود كه اين دستگاه با توجه به گويا بودن آن به حاج خانم معروف گشت و پس از مدتي وقتي ديديم اين دستگاه بيشترحكم بازيچه را دارد مجبور شديم انرا به انبار برگردانيم
واقعا معلوم نيست تجهيزات پزشكي با توجه به كدام ضرورت ويا رفع كدام نياز خريداري مي شوند وچرا چنين مي شود كه 70درصد تجهيزات خريداري شده بيكار وعاطل و باطل مي ماند و استفاده اي از آن نمي شود آيا جز اين است كه نظارت كافي بر خريدها نمي شود و احتمالا وسايلي خريده مي شود كه ممكن است كاربرد چنداني نداشته باشند.

.

اخیرا" چند تن از پزشکان آمریکایی در صدد برآمده اند تا امکان انجام عمل لیزیک برای کودکان را مورد بررسی قرار دهند وتحقیقات آزمایشگاهی و بالینی را در این مورد آغاز کرده اند.بنظر میرسد بازار رو به گسترش لیزیک و پیش بینی اقبال عمومی به آن در سالهای آینده توجه تعداد زیادی از چشم پزشکان را به خود جلب کرده است
تا بحال محدودیت سنی 18 سالگی برای انجام لیزیک در نظر گرفته میشد و بسیاری از چشم پزشکان توصیه به انجام آن در سن بالای 22 سال می کردند.اما میل به توسعه بازار کاری ، نگاه ها را به کودکان متوجه کرده است و این مسئله ای است که دیر یا زود در کشور ما هم آغاز خواهد شد.در حالی که هنوز هیچ کس نمی داند اگر کودکی تحت عمل لیزیک قرار گیرد بافت قرنیه او در سالهای بعد چه سیری را در پیش خواهد گرفت و حتی در مورد بزرگسالان هم اطلاعات بلند مدت و پر دامنه ای در این زمینه وجود ندارد
از سوی دیگر لیزیک با تراشیدن قرنیه ،عیب انکساری را تصحیح میکند اما نمی تواند مانع از تغییرات بعدی چشم شود به همین علت پزشکانی که به طرح لیزیک کودکان پرداخته اند آنرامحدود به اطفالی دانسته اند که سایر روشهای تصحیح عیب انکساری نظیر عینک و لنز نمی تواند دید کافی و لازم برایشان فراهم آورد.